بازاریابی ویروسی

بازاریابی ویروسی

بازاریابی به معنی یافتن بازار جدید است. ویروس هم باکتری بسیار کوچکی است که برای تکثیر به سلول میزبان می‌چسبد و از امکانات سلول میزبان برای تکثیر استفاده می‌کند. این سلول برای تکثیر بعد از چسبیدن به سلول میزبان یک نمونه از خود تولید می‌کند و سلول میزبان را رها می‌کند. یعنی اگر یک ویروس داشته باشیم تعداد آن‌ها به این شکل افزایش خواهد یافت : ۱، ۲، ۴، ۸، ۱۶، ۳۲، ۶۴، ۱۲۸، ۲۵۶، ۵۱۲ و… . ویژگی این نوع تکثیر، رشد تصاعدی تعداد آن‌ها در مدت زمان کوتاه خواهد بود.

در گذشته که حوزه دیجیتال، پیشرفت کنونی را نداشت، این شیوه از بازاریابی معمولا با استفاده از تبلیغات بیلبوردی یا تلویزیونی همراه بود؛ اما امروزه بازاریابی ویروسی معمولا در بستر شبکه های اجتماعی رخ می دهد. از این روست که می توان بازاریابی ویروسی را یک نوع از بازاریابی دیجیتال دانست.

 

بازاریابی ویروسی، بازاریابی در شبکه های اجتماعی است که به صورت ویروسی پخش شود. پخش ویروسی یعنی دیگران در این مسیر همراهی کنند تا نتیجه به صورت تصاعدی رشد کند. معمولا کمپین های بازاریابی ویروسی عمر طولانی ندارند و نهایت یک ماه دوام می آورند اما در همین زمان کوتاه، اگر پیام ارزشی مورد نظر برند ما، به اندازه کافی خلاقانه و جذاب باشد، موفقیت های بزرگی کسب خواهد شد.

 

 

تاریخچه بازاریابی ویروسی

 

اگرچه مشاهداتی مبنی بر فعالیت هایی در حوزه بازاریابی ویروسی در مصر و روم باستان به چشم می خورد اما بازاریابی ویروسی در سایه بازاریابی دیجیتال، در سال ۱۹۹۶ توسط هات میل (Hotmail) شکل گرفت.

در سال ۱۹۹۶، Sabeer Bhatia و Jack Smith پیشگامان محصول پست الکترونیک تحت وب به صورت مجانی بودند. نام Viral Marketingاولین بار توسط روزنامه NETSCAPE از انتشارات DFJ در سال ۱۹۹۷ استفاده شد. در Hotmail آقای Tim Draper شرکت را وادار کرد که هر پیغامی که از طریق پست الکترونیک تحت وب فرستاده می شود یک اتصال به آدرس پایگاه وب داشته باشد به صورت Get your email at hotmail.

تعداد مشترکین Hotmail، در طی ۱۸ ماه از صفر نفر به ۱۲ میلیون نفر رسید و در حال حاضر با بیش از هفتاد و پنج میلیون کاربر فعال در بیش از ۲۲۰ کشور یعنی بیش از یک چهارم کاربران وب رسیده است و بزرگترین سرویس‌دهنده پست الکترونیک در دنیا می باشد. البته Hotmail از روش‌های دیگر بازاریابی نیز استفاده کرده است برای مثال در سایت‌های پر ترافیک زیادی، لینک ” Free Email” وجود دارد ولی از آن طریق اعضای کمی را جذب کرده است.

 

راه اندازی کمپین بازاریابی ویروسی

 

بازاریابی ویروسی بیشتر برای برندهای نوپا و تازه کار مناسب است یا کسب و کارهایی که می خواهند دوراه خود را بر سر زبان ها بیندارند. البته باید این نکته را نیز در نظر داشت که بازاریابی ویروسی در کنار دیگر شیوه های بازاریابی موفق خواهد بود.

موفقیت در بازاریابی ویروسی بر یک اصل استوار است و این اصل سادگی پیام در بازاریابی ویروسی است. سادگی در عین خلاقیت سبب می شود که مشتریان محصول یا خدمت یک برند یا کسب و کار، برای پیشنهاد دادن برند مورد نظر به دوستان و همکارانشان ترغیب شوند.

یک کمپین بازاریابی ویروسی موفق می تواند پیام ارزشی برند شما را به سرعت به مشتریان بالقوه کسب و کار شما برساند. برای اینکه بازاریابی ویروسی موفقی داشته باشیم باید مراحل زیر طی شوند:

 

۱٫ انتخاب جامعه هدف در بازاریابی ویروسی

اولین قدم در بازاریابی ویروسی، شناخت جامعه هدف است. یعنی مخاطب خود را بشناسید. اینکه قرار است چه افرادی با چه سن و جنسیتی، پیام ارزشی برند یا کسب و کار شما را بازنشر دهند، بسیار مهم است. شما با شناخت مخاطبان این شیوه از بازاریابی دیجیتال، می توانید هزینه و وقت و انرژی خود را بهتر سازماندهی کنید.

 

۲٫ انتخاب هدف

برای شروع یک کمپین باید قبل از انجام هر کاری هدف آن را مشخص کنیم. در کسب و کارها این هدف می‌تواند افزایش فروش، تثبیت یا معرفی برند یک شرکت و یا اهدافی دیگر باشند.

 

۳٫ انتخاب موضوع و بازه زمانی کمپین

بعد از مشخص شدن هدف، باید موضوع متناسبب با هدفمان را انتخاب کنیم. بهتر است این موضوع در راستای کسب و کار شما باشد. انتخاب زمان کمپین نیز از اهمیت بالایی برخوردار است. معمولا کمپین‌ها مدت زمان محدود و کوتاهی دارند. بهتر است این بازه در مناسبتی متناسب با موضوع آن باشد. این مناسبت می‌تواند قهرمانی تیم والیبال ایران، عید نوروز، ماه رمضان و… باشد.

 

۴٫ انتخاب شعار کمپین

شعار کمپین باید تداعی‌گر تصویر ذهنی مردم از موضوع کمپین ما باشد. شعار، از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است و هرچه کوتاه‌تر باشد بهتر است.

 

۵٫ انتخاب شاخص موفقیت

بعد از انتخاب شعار کمپین باید شاخص‌هایی را برای خود در نظر بگیریم تا بتوانیم در انتهای کمپین بسنجیم که آیا به شاخص‌های خود رسیده‌ایم یا خیر؟ این شاخص ممکن است میزان بازدید از سایت، میزان فروش محصول، تعداد مشارکت مردم و… باشد.

 

۶٫ شناسایی محل نشر کمپین

برای موفقیت در کمپین باید محل درست نشر آن را پیدا کنیم. بهترین کمپین‌ها اگر در جای نادرستی انتشار یابند با شکست مواجه خواهند شد. همان‌طور که برای رشد یک ویروس محل شروع تکثیر آن بسیار حائز اهمیت است برای یک کمپین نیز محل نشر آن بسیار مهم است. ایمیل، پیامک (SMS) ، فروم ها و تالارهای گفتگوی آنلاین در کنار شبکه های اجتماعی نظیر فیس بوک، اینستاگرام، توییتر و… که بستر اصلی بازاریابی ویروسی است، بسیار می توانند برای انتشار پیام ارزشی برند شما مناسب باشند.

 

۷٫ کشف راه‌های جایگزین در صورت شکست اولیه کمپین

باید قبل از شروع کمپین راه‌های جایگزین دیگری را شناسایی کنیم تا در صورت شکست اولیه کمپین بتوانیم از راه‌های دیگر استفاده کنیم و هرچه سریع‌تر ادامه بدهیم.

 

۸٫ ارائه آمار به دنبال کنندگان کمپین

در حین کمپین مهم است که مخاطبان را از نتیجه و دستاوردهای کمپین مطلع کنیم. این کار باعث خواهد شد تا مشارکت افراد در آن افزایش یابد و به رشد سریع‌تر کمپین کمک کند. این آمار هر چه شفاف‌تر باشند افزایش مخاطب بیشتری خواهیم داشت.

 

۹٫ تحلیل و بررسی نتیجه کمپین

تحلیل و بررسی یکی از مهم‌ترین مرحله ‌ها در هر کمپینی است. زیرا بعد از اتمام کمپین باید شاخص‌های خود را بررسی کنیم و بسنجیم که آیا این کمپین به موفقیت دست یافته است یا خیر؟ نقاط قوت و ضعف ما چه بوده است؟ اشتباهات و موفقیت‌های ما در کجا بوده است؟ در چه حد کمپین ما تاثیرگذار بوده؟

 

 

 

انواع بازاریابی ویروسی

 

ویروسی ارزشی: در این حالت افراد تجربیات با کیفیت خود را با دیگران سهیم می‌شوند. مثال، فردی محصولی را امتحان می‌کند و آن را خوب می‌یابد، پس از فرد دومی می‌خوتهد که او نیز این محصول را امتحان کند. در این حالت محصولات باید به اندازه کافی خوب باشند تا منجر به ترغیب افراد شوند. در واقع استفاده از این جمله که “این موضوع را برای دوستان خود به‌ صورت رایگان ارسال کنید” یک محصول را ویروسی نمی‌کند، بلکه آنها فقط به استفاده‌کنندگان اجازه می‌دهند تا درباره محصولات خوب با دیگران صحبت کنند.

ویروسی حیله‌ای: افراد به دلایل زیادی‌، از طریق تشویق دیگران سعی در فروش محصول می‌کنند. مثلا فردی سعی می‌کند تا فرد دیگری را متقاعد کند که محصول را امتحان کند، زیرا ممکن است در صورت استفاده آن فرد از آن محصول، فرد معرفی کننده پاداشی دریافت کند. در این حالت استفاده‌کننده بایستی احساس کند که پاداش ارزشمند است و این که محصولات به اندازه کافی خوب باشند که برای نارضایتی احتمالی دیگران بتوان ریسک کرد. به عبارت ساده، زمانی که محصولات به اندازه کافی با کیفیت نیستند، افزودن پاداش ممکن است منجر به واکنش شدید استفاده‌کننده در برابر فروش شود.

ویروسی حیاتی: افراد می‌خواهند تا در تجربیات خود با کسانی شریک شوند که به محصولات معین و ویژه‌ای نیاز دارند. کسی می‌خواهد در تجربه یک محصول با فرد دیگری شریک شود. نفر دوم نیاز به محصول دیگر دارد و … نرم‌افزار آکروبات (acrobat) و سایت ای – بی (eBay) مثالهایی از این دسته‌اند. در این حالت استفاده‌کننده بایستی احساس کند که آن تجربه و محصول ارزشمند است تا علاوه بر ایجاد تغییر در خود شخص، دلیلی برای ارسال آن به دیگران نیزداشته باشد.

ویروسی مارپیچی: افراد می‌خواهند تا در تجربیات شاد، و یا جالب با دیگران شریک شوند. مثلا یک نفر می‌خواهد تجربه خود را با فرد دیگری در میان بگذارد، به خاطر این که او فکر می‌کند که آن فرد نیز آن موضوع را مثل خودش شاد، و یا جالب می‌داند. ذکر این موضوع لازم است که محصولات و کالاهای اجباری مناسب این طبقه نیستند.

ویروسی ناخوشایند: افراد به دیگران درباره تجربیات منفی خود هشدار می‌دهند. به طور مثال فردی محصول را امتحان می‌کند و درمی‌یابد که محصول خیلی بدی است سپس او مانع استفاده فرد دیگری از این محصول می‌شود. کسی که محصولاتی با کیفیت پایین ایجاد می‌کند که مطابق با نظر و سلیقه استفاده‌کننده نیست یا محصولاتی که استفاده‌کننده حالت مزورانه‌‌ای را در آن محصول مشاهده می‌کند، این نوع ویروس را ایجاد می‌کند.

نتیجه آن که برای ویروسی ساختن بایستی نوع آن را در نظر داشت. شرکتها باید سعی کنند تا نیازها و خواسته‌های استفاده‌کنندگان خود را شناسایی و برای برآورده ساختن و ارضای آن نیازها و خواسته‌ها، محصولاتی را ایجاد کنند که منجر به یک تجربه مثبت در استفاده‌کننده شود. مطابق با بررسی‌های صورت گرفته به طور متوسط استفاده‌کنندگان بر خط، دوازده نفر دیگر را از تجربه خرید خود آگاه می‌کنند و این پویایی، قدرت بازاریابی ویروسی است.

 

 

ده روش موثر برای بازاریابی ویروسی

 

ایده پنهان در بازاریابی ویروسی این است که شما تبلیغ خود را به همراه جایزه‌ای در اختیار دیگران برای استفاده یا هدیه آن به دیگران، قرار دهید.

 

  1. به دیگران اجازه دهید از مقاله‌های شما برای استفاده در وب‌سایت، مجله الکترونیکی، خبرنامه‌ها و کتب الکترونیکی خود بهره‌مند شوند. منبع و امکان چاپ مجدد مقاله را در انتهای آن قرار دهید.
  2. اجازه دهید دیگران از هر هدیه رایگان شما به عنوان جایزه برای فروش محصول یا معرفی خدمات شما استفاده کنند.
  3. اجازه دهید دیگران از صفحه تبادل نظر online شما روی وب‌سایت خود استفاده کنند. بعضی افراد این صفحه را در اختیار ندارند، می‌توانید در ازای اجازه استفاده دیگران از این صفحه، بنر خود را در بالای صفحه اضافه کنید.
  4. به دیگران اجازه دهید بر روی سرور شما وب‌سایتی به رایگان ایجاد کنند. به ازای فضای رایگانی که در اختیار آنها قرار می‌دهید، از فضای تبلیغاتی وب‌سایتهای آنان استفاده کنید.
  5. به دیگران اجازه دهید لینک سایت خود را در دفترچه راهنمای رایگان وب‌سایت سایت شما قرار دهند و در مقابل از آنها بخواهید لینک وب‌سایت شما را در وب‌سایت خود قرار دهند.
  6. سرویسهای online رایگانی مانند: Email رایگان، ثبت رایگان در موتورهای جستجوگر و … در وب‌سایت خود ارایه نمایید. به دیگران اجازه دهید از این سرویسها در وب‌سایت یا مجله الکترونیکی خود بهره گیرند.
  7. به دیگران اجازه دهید نرم‌افزارهای رایگان شما را به دوستان خود هدیه دهند. فراموش نکنید تبلیغات خود را در داخل برنامه‌ها قرار دهید.
  8. امکان بهره‌گیری از نمونه طرحهای گرافیکی وب‌سایت و یا خبرنامه را برای دیگران فراهم آورید تا از آنها استفاده نموده یا به دیگران هدیه دهند، شما فقط تبلیغات خود را در آنها بگنجانید.
  9. اگر کتاب الکترونیکی دارید، به دیگران اجازه دهید تبلیغات خود را به رایگان در آن اضافه کنند. به یاد داشته باشید با این کار، آنها کتاب الکترونیکی شما را در اختیار بازدیدکنندگان وب‌سایت خود یا مشترکین مجله الکترونیکی خود قرار می‌دهند.
  10. امکان استفاده از کتاب الکترونیکی خود را برای دیگران فراهم آورید. اجازه دهید دیگران کتاب الکترونیکی شما را به بازدیدکنندگان خود ارایه نمایند. بازدیدکنندگان جدید نیز باید بتوانند کتاب را در اختیار دیگران بگذارند. ادامه این کار موجب پخش شدن ویروسی کتاب الکترونیکی شما و در حقیقت تبلیغ شما و محصولات و خدمات شما در اینترنت می‌شود.

 

 

 

برخی راهکارهای غلبه بر مشکلات بازاریابی ویروسی

 

 

 

 

 

دیدگاه خود را بنویسید